Kelebek vanalar; çeyrek dönüşlü vanalardır. Metal diskin, çeyrek tur döndürülmesiyle açılıp kapanır. Kelebek adı verilen disk vana açıldığında akışkanın neredeyse sınırsız şekilde geçmesine izin verecek şekilde çeyrek tur döner.

Vanayı kapatmak için, disk döndürülerek sıvı geçişi engellenir. Disk, kelebek vanalarda her zaman akışa dik veya paraleldir. Bu vanalar, kolay açılıp kapanabilir ve basınç kaybı azdır. Hacmi küçük olmasından kaynaklı ergonomiktir, az yer işgal eder. Dişli kutusundaki sonsuz vida-karşılık dişlisindeki mükemmel açısal uyum ve kuvvet iletiminde minimum sürtünme söz konusudur.